Trung Quốc là một trong những nền văn minh lâu đời nhất trên thế giới, và vì thế mà hệ thống lễ tết, ngày hội cũng vô cùng phong phú. Mỗi lễ hội không chỉ phản ánh niềm tin, phong tục tập quán của người dân mà còn gắn bó chặt chẽ với gia đình, cộng đồng và thiên nhiên. Dưới đây là những ngày lễ tết quan trọng bậc nhất của Trung Quốc cùng những nét đặc trưng thú vị.
🧧 Tết Nguyên Đán (春节 – Chūnjié)
- Thời gian: Bắt đầu từ ngày mồng 1 tháng Giêng âm lịch, kéo dài khoảng 15 ngày.
- Ý nghĩa: Đây là lễ tết quan trọng nhất trong năm, tượng trưng cho sự khởi đầu mới, sự may mắn và đoàn tụ.
- Phong tục:
- Người dân dọn dẹp, trang hoàng nhà cửa bằng câu đối đỏ, chữ Phúc (福) để xua đi vận xấu, đón điều may.
- Đêm giao thừa, cả gia đình quây quần ăn “bữa cơm tất niên”, thức đón giao thừa và xem chương trình Gala Tết nổi tiếng.
- Người lớn lì xì (红包 hóngbāo) cho trẻ nhỏ để chúc may mắn.
- Ẩm thực:
- Miền Bắc thường ăn bánh sủi cảo (饺子 jiǎozi) – biểu tượng cho tài lộc.
- Miền Nam ưa chuộng bánh nếp (年糕 niángāo), cá (鱼 yú – đồng âm với “dư”, nghĩa là dư dả, sung túc).
- Hoạt động: Đốt pháo hoa, múa lân sư rồng, thăm hỏi chúc tết.
🎇 Tết Nguyên Tiêu (元宵节 – Yuánxiāojié)
- Thời gian: Ngày 15 tháng Giêng âm lịch, kết thúc chuỗi ngày Tết Nguyên Đán.
- Ý nghĩa: Ngày trăng tròn đầu tiên của năm, biểu tượng cho đoàn viên, sum họp.
- Phong tục:
- Treo và thả đèn lồng lung linh khắp đường phố.
- Tổ chức trò chơi “giải câu đố trên đèn lồng” – vừa trí tuệ vừa vui nhộn.
- Ẩm thực: Bánh trôi (汤圆 tāngyuán), viên tròn, dẻo thơm, nhân ngọt, tượng trưng cho sự đoàn tụ, trọn vẹn.
- Hoạt động: Ngắm đèn lồng, diễu hành múa rồng, múa lân.
🌿 Tết Thanh Minh (清明节 – Qīngmíngjié)
- Thời gian: Thường rơi vào ngày 4-5 tháng 4 dương lịch.
- Ý nghĩa: Đây là dịp để con cháu tưởng nhớ, tri ân tổ tiên. Đồng thời, Thanh Minh cũng là tiết khí mùa xuân, khi thiên nhiên trong lành, cây cỏ đâm chồi nảy lộc.
- Phong tục:
- Đi tảo mộ, dọn dẹp và dâng hương hoa, đồ cúng cho người đã khuất.
- Nhiều nơi còn có tục thả diều, du xuân để cầu sức khỏe, bình an.
- Ẩm thực: Thanh đoàn (青团 qīngtuán) – bánh màu xanh từ lá ngải cứu, nhân ngọt, thơm dẻo.
- Hoạt động: Kết hợp tưởng niệm và tham quan, thưởng ngoạn cảnh xuân.
🚣 Tết Đoan Ngọ (端午节 – Duānwǔjié)
- Thời gian: Ngày mùng 5 tháng 5 âm lịch.
- Ý nghĩa: Tưởng niệm nhà thơ, trung thần Khuất Nguyên – người yêu nước, đã gieo mình xuống sông Mịch La.
- Phong tục:
- Đua thuyền rồng – hoạt động nổi bật, vừa để tưởng nhớ, vừa là lễ hội cộng đồng.
- Treo ngải cứu, uống rượu hùng hoàng để xua đuổi tà ma, bệnh tật.
- Ẩm thực: Bánh ú tro (粽子 zòngzi) – gói bằng lá tre, nhân ngọt hoặc mặn, là món ăn đặc trưng không thể thiếu.
- Hoạt động: Các cuộc đua thuyền rồng náo nhiệt thu hút hàng ngàn người tham gia và theo dõi.
🌕 Tết Trung Thu (中秋节 – Zhōngqiūjié)
- Thời gian: Ngày 15 tháng 8 âm lịch, khi trăng sáng và tròn nhất.
- Ý nghĩa: Tượng trưng cho đoàn viên, gia đình sum họp, cũng là dịp gửi gắm lời chúc tốt đẹp.
- Phong tục:
- Ngắm trăng, tụ tập gia đình, bạn bè.
- Treo lồng đèn, nhất là trẻ em thích rước đèn đi chơi.
- Ẩm thực: Bánh trung thu (月饼 yuèbǐng) – có nhiều loại nhân như đậu đỏ, hạt sen, trứng muối, thể hiện sự ngọt ngào và trọn vẹn.
- Hoạt động: Kể chuyện Hằng Nga – Hậu Nghệ, thưởng thức ca múa, trò chơi dân gian.
🌼 Tết Trùng Dương (重阳节 – Chóngyángjié)
- Thời gian: Ngày mùng 9 tháng 9 âm lịch.
- Ý nghĩa: “Cửu cửu trọng dương” – số 9 được coi là dương, trùng 9 tượng trưng cho sự trường thọ. Đây cũng là ngày tôn vinh, kính trọng người cao tuổi.
- Phong tục:
- Người dân thường đi leo núi, uống rượu hoa cúc, cắm cành thù du để trừ tà.
- Ẩm thực: Bánh Trùng Dương (重阳糕 chóngyáng gāo) – loại bánh nhiều tầng, tượng trưng cho sự thăng tiến.
- Hoạt động: Các gia đình thường tổ chức đoàn tụ, chúc thọ ông bà, cha mẹ.
🌸 Kết luận
Mỗi ngày lễ tết của Trung Quốc đều mang một câu chuyện, một nét đẹp văn hóa riêng, từ ẩm thực, phong tục, cho đến tinh thần cộng đồng. Không chỉ là dịp để tưởng nhớ, cầu chúc hay ăn mừng, các ngày lễ này còn gắn kết con người với thiên nhiên, với gia đình và xã hội. Đây chính là nét đặc sắc khiến văn hóa Trung Hoa vừa lâu đời, vừa sống động và đầy màu sắc.
